E-ticaret sektöründe dijital şeffaflığı artırmayı ve tüketicileri haksız ticari uygulamalara karşı korumayı amaçlayan yeni yönetmelik, 1 Ağustos itibarıyla resmen yürürlüğe girdi.
Ticaret Bakanlığı tarafından hazırlanan ve geçtiğimiz ay Resmî Gazete'den duyurulan yeni düzenleme; yapay zekâ destekli içeriklerden hedefli reklamcılığa, influencer paylaşımlarından indirim kampanyalarına ve müşteri yorumlarına kadar e-ticaretteki pek çok alanı baştan aşağı değiştiriyor.
Yapay Zekâ İçeriklerine "Açıklama" Zorunluluğu
Yeni düzenlemeyle birlikte, reklamlarda kullanılan ve gerçek kişilerden ayırt edilmesi zor olan yapay zekâ üretimi dijital karakterler için şeffaflık şartı getirildi. Bu tür görsellerin reklamda yer alması halinde tüketicinin kolayca görebileceği açık bir uyarının bulunması zorunlu olacak. Ayrıca yapay zekâ kopyalarının, sanki gerçek bir insan ürünü deneyimlemiş veya tavsiye ediyormuş gibi sunulması tamamen yasaklandı.
Sahte İndirimlere "10 Gün" Engeli
İndirimli satış reklamlarındaki manipülasyonların önüne geçilmesi amacıyla yeni bir referans fiyat sistemi başlatıldı. Buna göre:
-
Bir ürünün indirimli fiyatı duyurulurken, son 10 gün içinde uygulanan en düşük fiyat esas alınacak.
-
Ürün fiyatını önce yapay olarak yükseltip ardından büyük indirim yapılmış gibi gösterme devri kapanacak.
-
Şarta bağlı kampanyalar da aynı fiyat şeffaflığı kurallarına tabi tutulacak.
Tüketici Şikâyetlerine Yanıt Süresi 48 Saate İndi
Müşteri değerlendirmeleri ve yorum süreçleri de baştan sona yenilendi. Satıcı firmalara tüketici şikâyetlerine yanıt vermeleri için tanınan 72 saatlik süre 48 saate düşürüldü. Süre içinde yanıt verilmemesi durumunda kullanıcı değerlendirmeleri doğrudan yayımlanabilecek. Bunun yanı sıra, sistemde sadece satın alma süreci doğrulanmış gerçek kullanıcıların yorum yapmasına izin verilecek.
"Rekabetin Şekli Değişiyor, Güven Kazandıracak"
Düzenlemeleri değerlendiren TOBB E-ticaret Meclis Üyesi Cenk Çiğdemli, yeni dönemin e-ticarette yeni bir rekabet anlayışı doğuracağını vurguladı.
Çiğdemli, şu değerlendirmelerde bulundu:
"Artık bir ürünün fiyatını yapay olarak yükseltip 'yüzde 50 indirim' demek çok daha zor olacak. İndirimli satışlarda son 10 günün en düşük fiyatının referans alınması kampanyaları şeffaflaştıracak. Yapay zekâ kaynaklı yanıltıcı görsellerin uzman veya gerçek kullanıcı gibi sunulması engellenerek tüketicinin korunması sağlanacak. Ürünü gerçekten satın alanların yorumlarının öne çıkması sahte değerlendirmeleri azaltacak."
Güçlü Dijital Altyapıya Sahip Olanlar Öne Çıkacak
Şeffaf çalışan markaların uzun vadede kazançlı çıkacağını belirten Cenk Çiğdemli, güçlü bir yazılım ve altyapı ihtiyacına dikkat çekti:
"Fiyat geçmişini anlık takip etmek, müşteri yorumlarını doğrulamak ve reklam içeriklerini mevzuata uygun yönetmek güçlü bir dijital altyapı gerektiriyor. Bu nedenle e-ticaret altyapı sağlayıcıları ve dijital dönüşümünü tamamlayan işletmeler yeni döneme çok daha hızlı uyum sağlayacak. Artık sadece düşük fiyat değil, güvenilirlik de ana rekabet unsuru olacak."